Regeling in het kort

Vanaf 1 januari 2010 komt er een nieuw landelijk register en gaan voor gastouders nieuwe, hogere kwaliteitseisen gelden. Gastouders hebben een beperkte periode de tijd (tot 1-1-2011) om aan deze eisen te voldoen. Pas zodra gastouders aan deze eisen voldoen, mag het gastouderbureau hen aanmelden bij de gemeente. De GGD zal dan controleren of de gastouder inderdaad aan de eisen voldoet. Pas daarna wordt de gastouder ingeschreven in het register. Als aan alle eisen is voldaan voldoet de opvang aan de criteria waarbij ouders een toeslag ontvangen voor de kosten van de gastouderopvang. Ouders mogen over niet meer dan 230 uur per maand per soort opvang toeslag aanvragen bij de Belastingdienst.

Deskundigheidseisen

Gastouders moeten in het bezit zijn van een geldig certificaat Eerste Hulp aan kinderen (Oranje Kruis). Daarnaast moeten zij in het bezit zijn van minimaal het MBO-2 diploma Helpende (Zorg en) Welzijn of een EVC-certificaat waaruit blijkt dat zij voldoen aan alle competenties van deze MBO­-2 opleiding. Als een gastouder nog niet in het bezitis van een dergelijk diploma of EVC-certificaat kunnen zij op twee manieren aantonen dat wel aan deze eisen wordt voldaan

• het examen doen van bovengenoemde MBO-2 opleiding. Een onderwijsinstelling kan het examen specifiek richten op gastouderopvang;
• een EVC-procedure doorlopen waarin wordt beoordeeld of de gastouder in de praktijk al voldoende kennis en ervaring heeft opgedaan. EVC staat voor Erkennen van Verworven Competenties. De standaard voor de EVC-procedure is bovengenoemde MBO-2 opleiding.

Om eventuele misverstanden te vermijden: het bijwonen van een informatieavond  rond hygiëne en veiligheid en een themabijeenkomst over pedagogisch handelen en signalering van kindermishandeling is niet voldoende om te voldoen aan de deskundigheidseisen.

Dit najaar komt er een landelijk meldpunt waar meer informatie over de deskundigheidseisen te vinden is. Gastouderbureaus kunnen hun gastouders hier aanmelden voor een EVC-procedure of een examen en in aanmerking komen voor een vergoeding van een deel van de kosten van een EVC-procedure. Wanneer een gastouder tijdig is aangemeld bij het landelijk meldpunt en het EVC-certificaat in 2009 of 2010 met succes behaalt, dat wil zeggen over alle vereiste competenties beschikt, wordt 75% van de kosten tot maximaal € 750 vergoed. Let wel: deze vergoeding geldt alleen wanneer de EVC-procedure via het landelijk meldpunt is verlopen.
In september is bekend welke andere diploma’s (bijvoorbeeld SPW‑3 en SPW-4) vrijstelling geven voor het MBO‑2 diploma of EVC-certificaat.

Termijnen

Voor de ouders is van groot belang dat hun gastouder voor 1-1-2011 in het landelijk register wordt ingeschreven. Als dat niet gebeurt moeten zij de toeslag terugbetalen. Het gastouderbureau moet de gastouder daarom voor 1-9-2010 aanmelden bij hun gemeente. Aanmelding kan al vanaf 1-11-2009. Bij de aanmelding moet het gastouderbureau het diploma of EVC-certificaat overleggen.

Ouders inlichten

Gastouders moeten de ouders laten weten of zij van plan zijn om aan de nieuwe eisen te gaan voldoen. Mocht de gastouder dit niet van plan zijn, dan is het voor de ouders van groot belang dat zij dat snel laten weten. 

Aanvullende voorschriften

• De GGD houdt vanaf 1 januari 2010 bij de gastouder thuis toezicht op de kwaliteit van de opvang;
• De maximale uurprijs waarvoor ouders nog een toeslag kunnen krijgen, wordt verlaagd van € 6,10  naar € 5,-.
• De ouders kunnen gastouders niet meer rechtstreeks betalen. Betalingen tussen ouders en gastouders verlopen via het gastouderbureau. De Belastingdienst of de GGD kan dit controleren.
• Gastouders mogen slechts op 1 locatie kinderen opvangen: op het eigen woonadres of bij een van de vraagouders thuis. 
• Gastouders mogen maximaal 6 kinderen tegelijkertijd opvangen, inclusief eigen kinderen tot 10 jaar. Als een gastouder alleen kinderen jonger dan 5 opvangt, mogen minder kinderen worden opgevangen. In oktober 2009 wordt bekend hoeveel kinderen dat zijn.
• Personen jonger dan 18 jaar mogen geen gastouder (meer) zijn.
• Gastouders moeten een verklaring omtrent het gedrag hebben. Als bij de gastouder thuis kinderen opgevangen, geldt dat ook voor huisgenoten van boven de 18.
• Personen kunt geen gastouder zijn als zij op hetzelfde adres wonen als de ouders van het kind dat wordt opgevangen (bijv. au pair).
• Gastouders moeten tijdens het werk Nederlands spreken, maar mogen daarnaast wel Fries of een streektaal spreken. Als gastouders kinderen opvangen van mensen die tijdelijk in Nederland wonen (expats), mogen zij een andere taal spreken.
• Als 1 of meer van de kinderen van de gastouder onder toezicht staan, kan deze geen gastouder (meer) zijn.